47.yl
“karanlktan aydnla...”
 
bn bidn, Muhammed Emn

 bn ‘Âbidîn, Muhammed Emîn b. Ömer b. Abdilazîz el-Hüseynî ed-Dmakî (ö. 1252/1836)

محمد أمين بن عمر بن عبد العزيز عابدين الحسيني الدمشقي 

 

1198 (1784) ylnda âm’da dodu. Hz. Hüseyin’in soyundan olup babaannesi Hulâsatü'l-Eser müellifi Muhibbî’nin kzdr. Zühd ve takvâsndan dolay ‘Âbidîn lakabyla tannan beinci dedesi Muhammed Selâhaddîn’e nisbetle bn ‘Âbidîn diye anlmtr. bn ‘Âbidîn âm’da Muhammed Sa‘îd el-Hamevî’den krâat dersi ald ve krâate dair baz temel metinleri ezberledi. Bu hocasndan ayrca sarf, nahiv ve âfiî fkh okudu; âfiî fkhna dâir ez-Zübed’i ve dier baz eserleri ezberledi. Daha sonra Muhammed âkir es-Sâlimî el-Akkâd’dan aklî ilimleri tahsîl edip hadîs ve tefsîr dersleri alan bn ‘Âbidîn Hanefî mezhebine geçerek bu hocasndan el-Bahrü'r-Râ‘ik, el-Hidâye ve dier baz eserleri okudu. Haskefî’nin ed-Dürrü'l-Muhtâr’n okurken hocasnn vefât üzerine (1222/1807) eserin kalan ksmn hocasnn talebesi Muhammed Sa‘îd el-Halebî’nin yannda tamamlad. Akkâd onu kendi hocalarnn derslerine de götürmü ve Muhammed el-Küzberî, Ahmed el-Attâr, Muhammed Necîb el-Kalaî ve Muhammed Abdürresûl el-Hindî gibi hocalarndan ona icâzet almtr. bn ‘Âbidîn, daha on yedi yanda iken el-Kâfî fi'l-‘arûz ve'l-kavâfî adl eseri erhetti. Hocas Akkâd’n salnda Nesemâtü'l-Eshâr, Fethu Rabbi'l-Erbâb, Ref‘u'l-tibâh ‘an ‘ibâreti'l-Ebâh adl eserleriyle Akkâd’n isnadlarna dair el-‘Ukûdü'l-le‘âlî fi'l-esânidi'l-‘avâlî adl bir fehrese kaleme ald.

Akkâd vastasyla Kâdiriyye, eyh Hâlid el-Badâdî vastasyla Nakibendiyye tarikatna intisâb eden bn ‘Âbidîn ayrca Sâlih el-Füllânî, Muhammed el-Emîr el-Msrî, Hibetullah el-Ba‘lî, Abdülkâdir b. smâil en-Nablusî ve brâhim b. smâil en-Nablusî’den ders ald (hocalarndan ald baz icâzetler için bk. Muhammed Mutî‘ el-Hâfz-Nizâr Abâza, I, 408, 417-418, 427-429). Yetitirdii talebeler arasnda olu bn ‘Âbidînzâde Alâeddin Muhammed, Abdülganî b. Tâlib el-Meydânî, Muhammed b. Hasan el-Baytâr, Ahmed slâmbolî, Abdülkâdir el-Halâsî, Ali el-Murâdî, Abdülhalim Molla, Muhammed Câbîzâde ve Muhammed el-Halvânî gibi âlimler saylabilir. eyhülislâm Ârif Hikmet Bey ve müfessir ehâbeddin Mahmûd el-Âlûsî de kendisinden icâzet almlardr.

bn ‘Âbidîn 1235 (1820) ylnda hacca gitti. Müftü Hasan el-Murâdî zamannda fetvâ emînlii görevinde bulundu. 21 Rebîülâhir 1252 (5 Austos 1836) tarihinde âm’da vefat etti ve Bâbü's-Saîr Kabristan’na defnedildi.

Ahmet ÖZEL  (Kaynak: Türkiye Diyanet Vakf slâm Ansiklopedisi, Cilt 19, Syf. 292)

 
© 2017 samilyayinevi.com.tr. Her hakk sakldr.
Kkayasofya Cd. No:66 amil Han Sultanahmet - Fatih / stanbul
Tel: 0212 516 06 50 - 518 15 39 Faks: 0212 516 06 51